Συνιδιοκτησία είναι μια ομάδα με ιδιοκτησία. Οπότε κάποιος μπορεί να πεί οτι ο Α και ο Β δικαιούνται να αποκλείουν κάποιον τρίτο, κάποιον Γ απο την ιδιοκτησία τους αρα δεν υπάρχει παράδοξο.
Το πρόβλημα όμως είναι οτι δεν μπορούν να αποκλείουν ο ένας τον άλλον. Μπορεί δηλαδή κάποιος να δεί την ομάδα Α + Β σαν μια οντότητα με κανονική ιδιοκτησία που να μπορεί να αποκλείει άλλους εκτός της ομάδος όμως το πρόβλημα εδώ είναι οτι η ομάδα δεν είναι ηθικός πράκτορας, είναι απλώς μια ιδέα. Οι αποφάσεις, οι βουλήσεις, τα οφέλη, όλα αυτά συμβαίνουν σε επίπεδο φυσικού ατόμου, ανθρώπου. Μπορούμε να φανταστούμε, να διανοηθούμε μια νέα οντότητα και να της δώσουμε και ένα όνομα, ομάδα, δυάδα, ανδρόγυνο, ζεύγος κ.λ.π. και να προσπαθήσουμε να κρύψουμε εκεί μέσα τον Α και τον Β, αλλά αυτό δε σημαίνει οτι πραγματικά δημιουργήσαμε μια νεα προσωπικότητα. Το ζευγάρι είναι μια λέξη, ενας τρόπος να αναφερόμαστε στον Α και στον Β μαζί, αλλά το ζευγάρι δεν είναι κάτι πραγματικό που λαμβάνει αποφάσεις ή που έχει ηθική υπόσταση και δικαιώματα όπως θα είχε ο Α ή ο Β ως μεμονομένα υπαρκτά φυσικά πρόσωπα.
Οπως έχει πεί ο φιλόσοφος John Searle: η “ομάδα” είναι οντολογικά υποκειμενική, υπάρχει δηλαδή μέσα στο κεφάλι μας ενώ ο Α και ο Β είναι οντολογικά αντικειμενικοί, υπάρχουν ανεξαρτήτως παρατηρητών.
(όπου ομάδα μπορείτε επίσης να βάλετε το έθνος, τον λαό, την κοινωνία, τους προλετάριους κ.λ.π.)

Το πρόβλημα της συνιδιοκτησίας γίνεται εμφανές μόλις ο Α θελήσει να οδηγήσει στην Αθήνα και ο Β στη Λάρισα (παράδειγμα συνιδιοκτησίας αυτοκινήτου). Στην συνιδιοκτησία έχει χαθεί η δυνατότητα αντικειμενικής επίλυσης της συνδιεκδίκησης αυτής. Αν πάνε σε έναν δικαστή θα έχουν και οι δύο ακριβώς τα ίδια επιχειρήματα, το ίδιο δίκιο. Έχουμε κατ’αρχήν (in principle) τις συνθήκες για μια ατέρμονη σύγκρουση. Η “λύση” θα είναι αναγκαστικά αυθαίρετη εφόσον δεν θα υπάρχουν αντικειμενικές διαφορές μεταξύ τους, που σημαίνει οτι όποιος και να δικαιωθεί ο άλλος δικαίως θα θεωρήσει οτι αδικήθηκε. Αυτή η πικρία η οποία είναι αναπόφευκτη οταν οι αποφάσεις είναι αυθαίρετες και μπορεί να οδηγήσει τελικά και στην βία εφόσον η δικαστική οδός αχρηστεύεται, δεν υπάρχει δικαιοσύνη για να την βρεί ο δικαστής.

Καταλαβαίνουμε οτι η συνιδιοκτησία δεν πετυχαίνει τον στόχο. Ως προς τους τρίτους φαίνεται σαν η ομάδα να έχει ιδιοκτησία και εκεί δουλεύει, αλλά εντός της ομάδος ουσιαστικά επικρατεί χάος επειδή (εντός της ομάδος) δεν υπάρχει ιδιοκτησία.
Ένας υποστηρικτής της συνιδιοκτησίας θα μπορούσε να πεί οτι οι συνιδιοκτήτες να είναι γενναιόδωροι, να μην θέλουν να αποκλείσουν ο ένας τον άλλον.Εντάξει, αυτό είναι ένα ξόρκι, ένα ευχολόγιο, και είναι το λιγότερο αφελές. Δεν είναι έτσι ο άνθρωπος. και κάθε πολιτική θεωρία που προυποθέτει την αναβάθμισή μας σε αγγέλους ή σε υπερανθρώπους είναι θνησιγενής θεωρία.
Ο λιμπερταριανισμός δεν ελπίζει να αλλάξει την ανθρώπινη φύση, απευθύνεται στους πραγματικούς, στους τωρινούς ανθρώπους με τις αδυναμίες τους.
Η λύση στο πρόβλημα της συνιδιοκτησίας είναι να υπάρχουν κάποιοι εσωτερικοί κανόνες (εντός της ομάδας), εισάγοντας δηλαδή ιδιοκτησιακούς θεσμούς εκεί που υπήρχε το κενό. Ουσιαστικά η συνιοδικτησία καθίσταται λειτουργική όταν μετατρέπεται σε ατομική ιδιοκτησία και αυτό αποδεικνύει την ανωτερότητα της ατομικής, της κανονικής ιδιοκτησίας, όχι επειδή έτσι μας αρέσει, όχι για ιδεολογικούς λόγους, αλλά επειδή έτσι είναι η φύση. Οι αποφάσεις, τα πάθη, οι συγκρούσεις, τα οφέλη, όλα αυτά εμπλέκουν άτομα οχι σύνολα.Οι άνθρωποι πράττουν, όχι τα σύνολα, και γιαυτό η ιδιοκτησιακή θεωρία για να δουλεύει πρέπει να διεισδύει σε ατομικό επίπεδο.

Η λιμπερταριανή θεωρία προσφέρει τρόπο να χρησιμοποιούν δύο άνθρωποι τον ίδιο πόρο (και πολλοί περισσότεροι απο δύο) αλλά έτσι ώστε να αποφεύγονται οι συγκρούσεις, αξιοποιώντας την ιδιοκτησία για να μπαλώσει τα κενά που αφήνει η συνιδιοκτησία εντός της ομάδος. (Θα γράψω άλλη φορά για τη θεωρία συμβολαίων).
Τίποτε στον λιμπερταριανισμό δε λέει να μην μοιράζεσαι, να μην βοηθάς, μπορείς να χαρίζεις, να δανείζεις, να μοιράζεσαι και να κάνεις τα πάντα που κάνουν οι κανονικοί άνθρωποι.
Η καλοσύνη για να μη βγεί ξυνή χρειάζεται μια ιδιοκτησιακή θεωρία και η ιδιοκτησιακή θεωρία του λιμπερταριανισμού είναι η καλύτερη, η θεμελιωδέστερη, επειδή δεν σταματά στο επίπεδο της ομάδος, του έθνους, της τάξης κ.λ.π. αλλά διεισδύει στο επίπεδο του ατόμου. Το άτομο είναι ο πυρήνας κάθε πράξης.

 

(Το άρθρο είναι αναδημοσίευση απο το κανάλι “λιμπερταριανισμός” στο youtube)